Ontwikkelingswerk Theo Kiewiet

Projectbeschrijving:

In dorpen van de regio Shibinga in Kenia stierven in 2004 acht kinderen per maand. Malaria was er bij schering en inslag onder de lokale bevolking. Moeders waren ten einde raad, kind na kind moest worden begraven en ook zijzelf leden erbarmelijk aan de ziekte. Na een collecte in de Kerstnacht van 2004 van de eilandparochie op Ameland kon het eerste dorp Bulechia worden voorzien van geïmpregneerde klamboes om malaria een halt toe te roepen. De resultaten waren meteen verbluffend: einde van de kindersterfte en het aantal (ernstige) ziektegevallen in het dorp nam drastisch af. Alle arme gezinnen in de buurdorpen die nog voortdurend met de verschrikkingen te kampen hadden, werden gewaar van de positieve gevolgen in Bulechia. Op Ameland leidde dit al snel tot vervolgacties om geld in te zamelen voor Kenia waarvan in Shibinga buurdorp na buurdorp dezelfde effectieve hulp kreeg. Zo heeft de Amelander bevolking 16 dorpen met ±15.000 inwoners kunnen vrijwaren van de malaria-ellende. Via de Pioneer Group Bulechia wordt onvermoeibaar dezelfde succesvolle methode toegepast in de dorpen in de regio Shibinga. Naast de preventieve en curatieve behandeling door middel van verstrekking van klamboes en toedienen van medicatie zal er op de toekomst worden geanticipeerd met microkredieten voor volgende generaties klamboes en het aanpakken van de broedplaatsen van de malariamug. Met de voorgenomen Malaria No More! interventie kunnen nog eens 70.000 of meer inwoners van de Shibinga regio op deze manier van een dood en verderf zaaiende Malaria Tropica af worden geholpen.

Doelstelling
Het effectief en duurzaam elimineren van malaria in de regio Shibinga in West Kenia via een minimale investering ten behoeve van een sterftereductie van 100% onder kinderen en ziektegevallenreductie van meer dan 95% onder de gehele bevolking.

Activiteiten

• Distributie van geïmpregneerde klamboes voor alle (zwangere) vrouwen en kinderen onder 5 jaar.

  

• Voorlichting aan alle dorpsoudsten en alle vrouwen van d e regio over malaria en gebruik en onderhoud van de muskietennetten.
• Verstrekken van een microkrediet aan vrouwengroepen voor de aanschaf van een tweede generatie geïmpregneerde klamboes.
• Training van de projectcoördinatie voor het meest duurzame en effectieve resultaat van de eliminatie van malaria in de regio.
• Verstrekken van malariamedicatie waar geconstateerd wordt dat het om malaria gaat.
• Het onschadelijk maken van broedplaatsen van de malariamug met olie van de Neemboom.

Projectrapportage:

De eerste sublocaties, waar de pioniergroep zich in het jaar 2009 op richtte, zijn Malaha en Khaunga.

In de periode januari-december 2009 zijn de volgende activiteiten uitgevoerd:

Inventarisatie: Met hulp van de vrouwen uit de dorpen heeft de pioniergroep geïnventariseerd hoe de bevolking in ieder dorp is opgebouwd. Zo blijkt dat een huishouden gemiddeld 3 kinderen jonger dan 5 jaar heeft en gegeven het feit dat iedere man gemiddeld twee vrouwen heeft, heeft ieder gezin gemiddeld 6 kinderen jonger dan 5 jaar.

Voorlichting: Voordat klamboes uitgedeeld werden, organiseerde een projectleider per dorp bijeenkomsten waar alle inwoners voorgelicht werden over malaria incl. het gebruik en onderhoud van de klamboes. Op basis van de inventarisatie ontving vervolgens ieder huishouden het juiste aantal klamboes. De volgende onderwerpen kwamen aan bod:

• Wat is malaria;
• Hoe krijg je malaria;
• Wat zijn de symptomen;
• Welke medicijnen zijn beschikbaar en wat is hun effectiviteit;
• Waarom is preventie beter dan behandeling;
• Waarom is het belangrijk om in een schone omgeving te leven;
• Waarom is een gezonde gemeenschap belangrijk.

Klamboedistributie: De instructie van de Keniaanse overheid is klamboes uit te delen aan die zwangere vrouwen en kinderen jonger dan 5 jaar die een gezondheidskliniek bezoeken. De pioniergroep daarentegen heeft besloten alle huishoudens te bezoeken en klamboes uit te delen. Op deze wijze krijgen ook veel bewoners de beschikking over een klamboe die niet naar een gezondheidskliniek gaan en/of een traditionele medicijnman raadplegen. In totaal zijn er 10.639 geïmpregneerde klamboes aangeschaft en gedistribueerd: in Malaha in 10 dorpen en in Khaunga in 1 dorp.

Broedplaatsen: Ook pakte de pioniergroep broedplaatsen van muggen aan met Neem cake, een organisch product afkomstig van een lokaal groeiende boom dat gemaakt wordt van Neem zaad. Van de tien broedplaatsen die met Neem cake behandeld werden, waren de resultaten van acht daarvan erg gunstig.

Diagnosetesten: De pioniergroep organiseerden drie maanden na de klamboedistributie gedurende 1 week malariadiagnose- dagen in de gezondheidscentra van Khaunga en Malaha. Getrainde mensen pasten twee diagnosemethodes toe:
• Rapid Diagnosis Test (RDT)
• Het onder de microscoop onderzoeken van het bloed
Van de 500 geteste mensen per sublocatie werden slechts 36 mensen positief bevonden, een percentage van 7,2%. Ook de rapporten van het Ministerie van Gezondheid, die gegevens van de pioniergroep verwerken, toonden een reductie van malaria aan. Mensen bij wie malaria gediagnosticeerd werd, kregen medicijnen voorgeschreven. Het monitoring- en evaluatieteam kwam erachter dat sommige mensen, die malaria bleken te hebben, hun klamboes niet (meer) hadden gebruikt omdat ze dachten dat het malariaseizoen voorbij was.

Microkrediet: In de Mung’ang’a sublocatie werden 1.567 klamboes gedistribueerd als ‘tweede generatie’ klamboe binnen het microkredietsysteem. De huishoudens droegen echter geen Shs. 100 (1 euro) bij aangevuld met een microkredietfaciliteit van Shs. 250 voor de aanschaf van een nieuwe klamboe omdat deze microkredietclausule pas werd ingevoerd nadat de klamboes (al in 2005) gedistribueerd waren.

Training van de projectcoördinatie: Er is een Community Development en Social Work training aan de gang die twee jaar duurt en in september 2011 afgerond wordt. Deze training stelt de projectleider in staat om alle projectactiviteiten effectief te laten verlopen. Ook krijgen alle groepsleden lessen die hen zullen helpen om problemen op te lossen die binnen een rurale gemeenschap voor kunnen komen en die gericht zijn op een participerende aanpak.

De resultaten van deze activiteiten zijn positief:

Reductie sterfgevallen: Uit de administratie van de overheid, die overlijdensaktes uitgeeft, blijkt dat het aantal sterfgevallen met 95-98% is afgenomen.

Reductie ziektegevallen: Uit de administratie van lokale gezondheidscentra blijkt dat het aantal malariaziektegevallen met 90-95% is afgenomen in die dorpen waar de pioniergroep voorlichting heeft gegeven en klamboes heeft uitgedeeld.

Deze positieve resultaten zijn toe te schrijven aan de participerende aanpak: vertegenwoordigers van de Pioniergroep, leden, dorpsoudsten, de provinciale administratie en de mensen uit de gemeenschap maakten dit project tot een groot succes. Hun eigen deelname maakte het voor de begunstigden van het project mogelijk om eigenaar van het project te zijn en verantwoordelijkheid te nemen.

Uitdagingen tijdens deze projectperiode:

• Het verkrijgen van medewerking was niet altijd eenvoudig. Dorpsoudsten waren terughoudend in hun samenwerking: ze wilden ervoor betaald worden. Het duurde enige tijd voordat zij en de families zich bewust werden dat het in hun eigen belang was om volledig mee te werken.
• Sommige politici wilden kiezers aan zich binden door zich te profileren met dit project waardoor vele families geen klamboe wilden ontvangen. De Pioniergroep nodigde alle lokale leiders uit om zich tijdens de klamboedistributie openlijk te distantiëren van politiek en de lokale bevolking ook ervan te overtuigen dat het project niets met politiek te maken heeft.
• Rechthoekige netten konden veelal niet verspreid worden vanwege de culturele achtergrond. De bevolking koppelde deze aan graven. Daarom werden conische klamboes aangeschaft en gedistribueerd.
• In het voorstel waren personen ouder dan 5 jaar en ongehuwden niet opgenomen: zij kregen geen klamboe. Zij vallen ook buiten de scope van de Keniaanse overheid. De pioniergroep zal dit bij de Keniaanse overheid aankaarten en bij hun vervolgplannen denken aan deze personen, die ook malaria kunnen oplopen.
• Patiënten met andere aandoeningen zoals bloedarmoede meldden zich voor hulp. Ook zij konden niet geholpen worden. De Pioneergroep heeft het Keniaanse Ministerie van Volksgezondheid hierop attent gemaakt om de regering extra budget te vragen voor de behandeling van andere (malaria gerelateerde) ziektes.
• Sommige gezinnen zijn zo arm dat zij een tekort aan voedsel hebben. Als gevolg hiervan verkochten ze de ontvangen klamboe in ruil voor voedsel. Daarom werd een overeenkomst aangegaan die op doorverkoop een boete stelde. Eén en ander werd via een (sociale) wekelijkse controle gecontroleerd.
• Prijsverhoging van klamboes tussen offerte- en levermoment vormde een probleem. De Pioneergroep is op zoek naar betrouwbare leveranciers met wie een waterdicht contract afgesloten kan worden, om dit soort problemen in de toekomst te vermijden.
• Er is een beperkte laboratoriumcapaciteit. Hierdoor moest vaak een medicatie gesteld worden op basis van klinische symptomen. Als gevolg daarvan bestaat de mogelijkheid dat patiënten de verkeerde medicatie krijgen.

Verwachte uitdagingen voor de komende periode (2010 en 2011):

• De bevolking zal t.o.v. de startdatum van het project groeien. Er zijn vele huwelijken en dus ook veel baby’s. Onvermijdelijk gevolg is een grotere doelgroep. Vlak voordat klamboes aangeschaft en gedistribueerd zullen worden, zal een inventarisatie van de bevolkingsopbouw gemaakt worden.
• Om prijsfluctuaties te voorkomen is een betrouwbare leverancier gevonden die tegen een vast tarief de geïmpregneerde klamboes gaat leveren.
• Met deze leverancier zijn ook afspraken gemaakt over de timing van de levering van de klamboes zodat de klamboes op tijd cf. de planning aankomen.
• Omdat het projectgebied langzaam groter wordt, is transport een steeds groter wordende uitdaging. Het gebruik van fietsen tot een afstand van 20 km is goed mogelijk. Grotere afstanden vragen echter om de inzet van motorfietsen en pick-ups, die gehuurd moeten worden met neveneffecten op de planning en de kosten. In de toekomst zullen deelnemers en begunstigden van het project gevraagd worden de klamboes vanaf een centraal punt naar hun eindbestemming te vervoeren.
• De Pioneergroep heeft zich initieel gericht op de Oost-Wanga Divisie waarbij de Shibinga locatie destijds 8 sublocaties had. Aan het einde van het eerste projectjaar blijkt het aantal dorpen, sublocaties en locaties toegenomen te zijn. Om de kwaliteit te waarborgen worden nieuwe locaties niet aan de projectscope toegevoegd.

Geleerde lessen

• De wijze waarop de Pioneergroep het project aanpakt, met collectieve verantwoordelijkheid, is dé manier om het doel te realiseren. Het malariaproject helpt om de lokale gemeenschappen een stem te geven en de noodzaak van adequate hulp kenbaar te maken tot op provinciaal bestuur. Hierdoor zie de overheid zich genoodzaakt om zich meer om de armen te bekommeren. Omdat de overheid onvoldoende personeel heeft, wordt de Pioneergroep als verlengstuk geaccepteerd.
• Mede door de fantastische samenwerking tussen de Pioneergroep, lokale overheid, dorpsoudsten en de gemeenschappen is het project een groot succes geworden. De sociale cohesie binnen de gemeenschappen is verbeterd, omdat malaria - hoe vervelend dan ook - hen verenigt. Hierdoor worden jongeren actief en dragen bij aan het opschalen en versnellen van de activiteiten. Zij worden zelfs “Malaria Figthers”genoemd.
• De Pioneergroep heeft geleerd dat, ondanks de (toekomstige) ontwikkelingen in de gezondheid, nog steeds een groot deel van de bevolking op het platteland op hun traditionele genezers vertrouwt. Door de inschakeling en medewerking van traditionele medicijnmannen en -vrouwen in de strijd tegen malaria krijgt dit deel van de bevolking, die voor de Pioneergroep onbereikbaar is, toch de noodzakelijke informatie.